Đau vai là một trong những triệu chứng cơ xương khớp phổ biến nhất ở người trung niên. Nhiều người nghĩ đơn giản đó chỉ là “mỏi vai gáy” hoặc do ngủ sai tư thế. Tuy nhiên, phía sau những cơn đau âm ỉ kéo dài có thể là tổn thương của gân chóp xoay – nhóm gân đóng vai trò then chốt trong việc giữ vững và vận động khớp vai.
Khi tình trạng viêm kéo dài hoặc gân bị rách mà không được điều trị đúng cách, chức năng vai có thể suy giảm nghiêm trọng.
Chóp xoay là gì và vì sao dễ tổn thương?
Chóp xoay là tập hợp các gân cơ bao quanh khớp vai, giúp giữ chỏm xương cánh tay ổn định trong ổ chảo và hỗ trợ các động tác giơ, xoay, nâng tay.
Do đặc điểm giải phẫu hẹp và phải hoạt động liên tục, nhóm gân này rất dễ bị:
Quá tải do lao động lặp lại
Thoái hóa theo tuổi
Chấn thương đột ngột
Theo ghi nhận từ American Academy of Orthopaedic Surgeons, rách gân chóp xoay tăng rõ rệt sau tuổi 40, đặc biệt ở người lao động tay trên cao hoặc chơi thể thao đối kháng.
Viêm gân chóp xoay: Giai đoạn cảnh báo sớm
Ở giai đoạn đầu, người bệnh thường cảm thấy:
Đau âm ỉ vùng vai ngoài
Đau tăng khi giơ tay qua đầu
Đau về đêm khi nằm nghiêng bên vai tổn thương
Đây là dấu hiệu viêm và phù nề gân. Nếu được phát hiện sớm, việc điều trị bảo tồn có thể giúp gân phục hồi tương đối tốt.
Tuy nhiên, nếu tiếp tục vận động quá mức trong khi gân đang viêm, cấu trúc sợi gân sẽ yếu dần.
Rách gân chóp xoay: Khi cơn đau đi kèm yếu lực
Khác với viêm đơn thuần, rách gân thường gây:
Yếu rõ khi nâng tay
Khó giữ tay ở vị trí ngang vai
Đau nhói khi xoay ngoài
Một số trường hợp rách hoàn toàn có thể khiến người bệnh gần như không thể giơ tay chủ động.
Theo dữ liệu từ National Institutes of Health, rách gân chóp xoay không điều trị có thể tiến triển thành teo cơ và thoái hóa khớp vai thứ phát.
Điều đáng lo ngại là nhiều trường hợp ban đầu chỉ là rách bán phần nhỏ, nhưng do tiếp tục hoạt động nặng, vết rách ngày càng lan rộng.
Vì sao không nên chỉ uống thuốc giảm đau?
Thuốc giảm đau có thể làm dịu triệu chứng tạm thời, nhưng không phục hồi được cấu trúc gân đã tổn thương. Nếu không đánh giá bằng siêu âm hoặc MRI khi cần thiết, mức độ rách có thể bị bỏ sót.
Khi gân rách lớn và co rút, việc phẫu thuật sửa chữa trở nên phức tạp hơn, thậm chí không thể khâu phục hồi hoàn toàn.
Theo phân tích tổng hợp từ World Health Organization, các bệnh lý cơ xương khớp vùng vai là nguyên nhân phổ biến gây suy giảm khả năng lao động ở người trung niên.
Điều trị phụ thuộc vào mức độ tổn thương
Ở giai đoạn viêm hoặc rách nhỏ, điều trị thường ưu tiên:
Nghỉ ngơi có kiểm soát
Vật lý trị liệu chuyên sâu
Bài tập phục hồi chức năng
Kiểm soát viêm
Trong trường hợp rách lớn hoặc yếu lực rõ rệt, phẫu thuật nội soi khâu gân có thể được cân nhắc để bảo tồn chức năng vai lâu dài.
Điều quan trọng nhất là đánh giá chính xác mức độ tổn thương trước khi lựa chọn phương pháp điều trị.
Khi nào nên đi khám?
Bạn nên thăm khám nếu:
Đau vai kéo dài trên 2–3 tuần
Đau tăng về đêm
Giơ tay yếu hoặc khó khăn
Có tiền sử chấn thương vai
Đừng chờ đến khi không thể nâng tay mới tìm đến bác sĩ.
Thăm khám tại Quận 5 – TP.HCM
Phòng khám Xương Khớp – Cột Sống – Y Học Thể Thao
📍 907/9 Trần Hưng Đạo, Phường 1, Quận 5
📞 Hotline tư vấn: 096 894 5045
🌐 https://bsxuanctch.com/
Chẩn đoán sớm – điều trị đúng hướng – bảo tồn chức năng vai tối đa.
